PJ (5) – Problematyka winy i kary

Problematyka winy i kary. Omów zagadnienie na podstawie Mitologii (cz. I Grecja) Jana Parandowskiego. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.

Wstęp z tezą

Ludzie w trakcie swojego życia muszą podjąć niezliczoną ilość decyzji. Często nasze wybory są trafne i pozwalają nam osiągnąć wyznaczone cele oraz spełnić marzenia. Niejednokrotnie jednak ponosimy nieprzyjemne konsekwencje błędnych wyborów. Zdarza się, że za to, co robimy spotyka nas kara, ponieważ sprzeciwiliśmy się normom moralnym i panującym zasadom. Moim zdaniem człowiek, który ma na swoim mieniu złe uczynki lub podjął decyzje wbrew zakazom ponosi karę, choć nie zawsze zasłużoną.

Argument i przykład z mitu o Syzyfie

Podejmowanie impulsywnych i nieprzemyślanych decyzji może być zagrożone surową karą, a próba uniknięcia jej prowadzi człowieka do upadku. W Mitologii J. Parandowskiego przedstawiona jest historia Syzyfa, który był władcą Koryntu i ulubieńcem bogów. Często zapraszano go na Olimp, gdzie pił nektar i jadł ambrozję. W trakcie uczt poznał sekrety bogów, które często ujawniał ludziom. Bogowie greccy nie zwracali na to uwagi, bo były to błahe sprawy. Pewnego razu Syzyf ujawnił jednak sekret Zeusa. Władca Olimpu postanowił go ukarać i wysłał do niego bożka śmierci Tanatosa. Królowi Koryntu udało się uciec i zamknąć Tanatosa w piwnicy. Uwolnił go dopiero Ares. Syzyfa dosięgła śmierć, której się spodziewał i polecił żonie, aby nie grzebała jego zwłok. Hades uwolnił go i nakazał ukarać małżonkę. Syzyf nie wrócił jednak do podziemi i starał się żyć skromnie i nie zwracać na siebie uwagi. Gdy bogowie sobie o nim przypomnieli jego duszę do Hadesu zabrał Tanatos. Dodatkowo Syzyf musiał wtłaczać ciężki głaz na szczyt góry. Gdy był już blisko, głaz spadał i mężczyzna był skazany na rozpoczynanie całej pracy od nowa.

Kontekst – Strzelec z ballady Świtezianka A. Mickiewicza

Narrator ballady nie ma zbyt dużej wiedzy o bohaterach, którym się przygląda. Jest to para spacerująca przy brzegu jeziora Świteź. Mężczyzna chce, aby jego towarzyszka zgodziła się na wspólne życie w jego domu. Kobieta jest jednak nieufna i prosi Strzelca, aby złożył przysięgę, że będzie jej wierny. Młodzieniec bez wahania się zgadza, a po złożeniu obietnicy dziewczyna ucieka. Gdy Strzelec wraca do domu spotyka Świteziankę, która unosi się nad taflą wody. Kusi go, aby do niej dołączył i obiecuje wiele szczęścia podczas wspólnych chwil. Bohater zapomina o złożonej przysiędze i łamie ją. Wtedy okazuje się, że Świtezianka to tak naprawdę dziewczyna z lasku pod zmienioną postacią. Wciąga Strzelca pod wodę i topi, a jego duszę przywiązuje na tysiąc lat do pobliskiego modrzewia. Mężczyzna poniósł surowe konsekwencje błędnego wyboru – złamał dane słowo i spotkała do zasłużona kara.

Podsumowanie

Ludzie często dokonują złych wyborów, ponieważ to, na co się decydują krzywdzi innych. Ponoszą wtedy surowe konsekwencje swoich decyzji. Syzyf był lubiany przez bogów i przez swoje plotkarstwo sprowadził na siebie ich gniew. Starając się przechytrzyć Zeusa, doprowadził do tego, że w Hadesie musiał bez końca wtłaczać na górę ciężki głaz. Bohater ballady A. Mickiewicza nie przywiązał odpowiedniej wagi do złożonej przysięgi i przez to, że złamał dane słowo, stracił życie.